Category Archives: nepali

नेपालीमा लेखहरु (in nepali language)

नेपाली क्रिकेट टिमले नेपालका नेतालाई सिकाएका १० नेतृत्वका पाठ

नेपालका ‘नेता’हरुले हाम्रो क्रिकेट टिमबाट नेतृत्वको भरपूर पाठ सिक्नु छ! (Read in English)

नेपाली क्रिकेट टिमले हाम्रा नेतालाई के पाठ सिकाउदैँ छन् त?

  1. कसरी (सहि) ईतिहाँस रच्ने
  2. कसरी देशको महिमा बढाउने
  3. कसरी जीत-जीतको वातावरण तयार गर्ने
  4. कसरी नेपाली को तन-मन जिती राख्ने खेल जित्दा मात्र होईन हार्दा पनि
  5. कसरी मिलेरै लक्ष्य हासिँल गर्ने अाफु-अाफुबिच  जत्ति नि दुष्मनी वा महत्वकाङ्क्षा भए पनि
  6. कसरी न्यून श्रोतमा पनि अपार सफलता हाँसिल गर्ने
  7. कसरी नेतृत्व भनेको बोलेर होईन गरेर देखाउने हो
  8. कसरी योग्यतामुखी बाटो नै सफलता पाउने सर्वत्तम बाटो हो ( उनीहरु योग्यताको अाधारमा रोजिएका थिए न कि नाता, जात-भात, गुट, धन, पहुँच वा भनसुनको अाधारमा )
  9. कसरी युवा पिढि यो देशको भविष्य मात्र नभई, बर्तमान पनि हो
  10. कसरी नेपालीहरुलाई एक बनाए – ‘असम्भव’ नै सम्भव बन्न थाल्छ !

हाम्रो क्रिकेट टिमको उपलब्धि अघि म श्रद्धाले शीर झुँकाउछु!

हेर्नुहोस् कसरी हाम्रो नव-पुस्ताका नेपालीहरु हाम्रो हिरोहरुलाई स्वागत गरे बिमानस्थलमा ! जहिले पनि हामीले यस्तै सहयोग गरि राखौँ जब जब हाम्रो शीर ठाडो बनाई राख्छन् उनीहरुले!

र केहि महिना अघिको

(राजनीतिक) बिधार्थी संगठनको सट्टा के त ?

.

राजनीतिक बिधार्थी संगठनको ठाँउमा ‘कलेज कल्याण परिषद” राखे कसो होला ?
जसमा ‘बिधार्थी, प्रशासक, प्रध्यापक, कर्मचारी, त्यो टोलका प्रतिनिधि अनि भुतपूर्व बिधार्थीका प्रतिनिधि’ एकै ठाँउमा बसी सबैका साझा समस्याका हल गरिने छ।

राजनीतिक संघ-संगठनको सट्टा काम अनुसारको क्लब प्रणाली राखे कसो होला ? उदाहरणको लागि उद्दमशील क्लब, कृकेट क्लब, पेशा परामर्श (career counseling) क्लब, वातावरण क्लब अादि खोलेर बिधार्थीको हितमा लाग्ने।

काम नपाएर राजनीतिको नाम लिएर गुण्डागर्दी संगठन खोलेर काम छैन नेपाल । योग्यतामुखी समाज बनाउने हो भने यो चाकडी-गुण्डागर्दी प्रथा त्यागी विवेकशील उपायहरु अपनाउनु बेश साथीहरु !

 

महंगी – तपाईँले बुझ्नै पर्ने कुरो ! – Inflation (price rise) is destroying Nepal.

अहिले नेपालमा महंगी १० % भन्दा बढिले अाक्कासिदैँछ हरेक बर्ष । यो १०% महंगी भनेको के हो त हामी साधारण नागरिकले बुझ्ने भाषामा भन्दा ?
२ गुणा =  (७० / ..% बृद्धि ) बर्ष
(माने कुनै पनि कुरा दोब्बर हुन कत्ति बर्ष लाग्छ भन्ने निकाल्नको लागि ७० लाई जति %ले बढिरहेको छ त्यसले भाग लगाउने ( सरल ! )
भनेपछि यदि हाम्रो महंगी १०% ले बढेको छ भने  २ गुणा = ७० / १० % बृद्धि हुन्छ =  ७ बर्षमा

यो भनेको हेरक ७ बर्षमा समानको भाउ समग्रमा दोब्बर हुन्छ (दुई गुणा) नेपालमा ! यानि कि…

सन २०१३ मा यदि नुनको भाउ  रु १०० थियो भने:
( ७ बर्षमा )सन २०२० मा नुनको भाउ : रु २००
( १४ बर्षमा ) सन २०२७ मा नुनको भाउ : रु ४००
( २१ बर्षमा ) सन २०३४ मा नुनको भाउ: रु ८००

भने पछि अबको २० बर्षमा सरसर्ति यस्तै गतिले जाने हो भने हाम्रो कुनै पनि समानको भा़उ ८ गुनाले बढ्छ । तयार हुनु होस्!
२० बर्षमा वाईवाईको भाउ – रु ९० (अहिले रु १५)
२० बर्षमा चामलको भाउ – रु ४०० ( अहिले रु ५० वालाको)
२० बर्षमा सागको मुठा रु ८० (अहिले रु १० को हो भने )
(यस्तै गरि पेट्रोल, पियाज, मासु, दाल वा तपाईको बच्चाको स्कुलको फिई अादि कति बढ्छ अाफै अनुमान गर्नुहोस्)

यदि अहिले देखि नै सजग रहनु भएन भने भविष्य महंगो छ है।  म विवेकशील नेपाली सँग काम गरेको एउटा कारण यस्तो समस्याको हल खोज्न हो। र मिलेर सकिन्छ पनि !

कसरी निकालियो यो तथ्याङ्क : यो भिडियो हेर्नु होस्

In Nepal Inflation (price increase) is running at above an average of 10% a year . At this rate prices will double every 7 years. (law of exponential function which says, number of years to achieve 2 times growth = 70 / …% growth ) simple!
so for 10% inflation, to achieve double price you need 70 /10 = 7 years

Which means if the price of salt now is Rs 100 per packet,
In 7 years (2020) salt price will be Rs 200
In 14 years (2027) salt price will be 400 a packet
–> In 21 years (2034) salt price will be 800 a packet
In 27 years (2041) salt price will be 1600 a packet
In 34 years (2048) salt price will Rs 3200 a packet (I will be old enough to die then )

Similarly calculate how much other prices like rice, onions or meat will increase at this rate!  (prices double every 7 years)

So you can see at the current rate of 10% inflation, in 20 years we will see 8 times increase in price!

My dear friend, either we find leaders who will lead Nepal better, or else our future is very very “expensive” !

(See video above if you don’t believe me)

 

देखिने पाप र नदेखिने महा-पाप बिचको द्वन्द

देखिने पाप र नदेखिने महा-पाप बिच चलिरहेछ डक्टर केशीको राजनितिक भागबन्डा बिरुद्धको अामरण अनसनको द्वन्द।

– देखिने पाप: अस्पतालका संकटकाल सेवा (emergency) मात्र खोलेर अरु सेवामा गरेका अांशिक वा कुनैमा पुरै बन्द गरिईएको परिस्थिित। (यसको हल चाँडै हुन्छ)

– नेदेखिने महा-पाप: स्वास्थ्यमा राजनितक भागबन्डाले भ्रष्टाचार निम्त्याएर डक्टरहरुलाई कामै गर्न लाज लाग्ने वा वाक्क-दिक्क पार्ने वातावरण बनाएको। स्वास्थ्य क्षेत्र धराशायी बनाईयो हेर्दा हेर्दै – भित्र भित्रै !
जस्तो कि:

√ एउटा डक्टर नेपालमा पढ्न (MBBS +MD+specialization) १ करोड पर्ने बाध्यताको व्यापार गर्ने माफियालाई साथ दिन छोड्नु पर्छ राजनितिक दलहरुले। अब धनी मात्र पढ्न पाउने स्थिति बनाईदिए !
√ भागबन्डाको अाधारमा नियुक्ति, बढावा गर्न थाले । योग्यतामुखि संस्कारको धज्जा उड्डयाईयो। चाकडी, हुकुमी शासनको कुसंस्कार भित्रियो।
√ राजनितिक नियुक्ति गरेर गुणस्तर नपुगी पनि मेडिकल कलेज खोल्न मिल्ने सम्बन्धनको (affiliation) बातावरण बनाएर।
√ अहिले हुन लागेको ४ वटै मेडिकल कलेज काठमाडौँ उपत्यका भित्रै छ सुगम ठाँउमा। यहि रोक्न खोज्दा पहिलेको योग्यता पुगेका डिनलाई मानसिक यातना दिई राजिनामा दिन लगाईयो।

√ कुरा घुमीफिरि भागबन्डाको राजनितिक कु-संस्कार नै हो।
यसलाई जडै बाट ननिकाले हाम्रो भविष्य (स्वास्थ्य) अन्धारै छ।

teaching hospital sign

“बिचरा” (नराम्रो काम गर्दा पनि बिचरा भन्ने हाम्रो कु-संस्कार)

कसलाई बिचरा भन्दैछौँ हामी ? सोचौँ त एक चोटी:

  1. ६०१ सभासदलाई संबिधान बनाउन दिएनन्: बिचरा ६०१
  2. द्वन्द कालको निँउ पारी निर्दोषलाई हत्या गर्नेलाई: बिचरा योद्धा
  3. भ्रष्टाचारमा ठुला उ मात्रलाई सजाय हुँदा: बिचरा मन्त्री
  4. निर्वाचन हारेको ठुला नेता: बिचरा नेता
  5. ईस्टमित्रलाई घुसकाण्डमा जेल चलान हुँदा: बिचरा ईस्टमित्र
  6. बाटो मिची घर बनाएकाहरुको घरै भत्किए पछि: बिचरा घरधनी
  7. ७३ हजार तलब भएका सभासदको ६ हजार मात्र घर-बाल भत्ता हुँदा : बिचरा सभासद
  8. रक्सी खाई गाडी चलाई भिरबाट खसाली अाफु भारत भागेको: बिचरा ड्राईभर
  9. पुरै गाँउलाई दु:ख दिने जड्याँहा रक्सीले ढली ठर््रै परेको:  बिचरा जड्ँयाह
  10. बिदेशबाट दिनहुँ  ४ वटा कामदारका लाश कफिनमा फर्कदा चुप लागि बस्ने “चुनाबी” सरकार: बिचरा चुनाबी सरकार 

नराम्रो गर्ने र असक्षमलाई तपाँईकै प्रोत्साहन मिलिरहेका छ भने उनीहरु बिचरा कि तपाईँ-हामी नै “बिचरा” ?

साथ कसलाई दिईराख्नु भा छ , राम्ररी सोचौँ , यो बानी हटाऔँ । नेपालको परिवर्तन हामी आफै बाट शरु हुन्छ।